طراحی وب سایت

اینترنت تازه ترین دستاورد بشری رفته رفته تاثیرات خود را بر همه جوامع زندگی انسانی آشکار کرده است. واقعیت این است که موضوع گسترش اینترنت درایران و جهان به هیچ وجه با نوع نگاهی که در گذشته به این شبکه می شد قابل مقایسه نیست.
تا سال ها قبل اینترنت و کامپیوتر مانند وسیله ای لوکس تلقی می شد که عمدتا افراد متول و یا نیازمند به سطح خاصی از خدمات از آن استفاده می کردند.
اما به مرور و با فهمی که نسبت به مزایای اینترنت و بهره گیری از ابزارهای کامپیوتر در جامعه بین المللی و به تبع آن در جامعه ایران به وجود آمد هم اکنون حذف اینترنت و کامپیوتر از زندگی افراد جامعه ما در بسیاری از مراکز عملا با قطع خدمات و در بخش دیگر با کاهش شدید کارایی مواجه خواهد شد.
از این منظر توجه به توسعه اینترنت در کشور به عنوان یک موضوع کلیدی و ضروری اهمیت بسیاری می یابد.
تاریخچه اینترنت
اینترنت در پنتاگون (وزارت دفاع آمریکا) با نام آرپانت (arpanet) در سال 1969 به عنوان شالوده اصلی اینترنت و باهدف نفوذ در شبکه های رادیویی و ماهواره ای وقت و اتصال به کامپیوترهای دیگر و کار روی پژوهش های مربوط به وزارت دفاع آمریکا با سرعت و کیفیت مناسب متولد شد.
آرپانت یا همان اینترنت جوان، خط تماس الکترونیک و محرمانه دست اندرکاران وزارت دفاع آمریکا و پژوهشگران بوده است و آن چه امروز به نام پست الکترونیک(e-mail)مطرح می شود، محصول همان دوران تماس کارشناسان نظامی و کامپیوترها در آرپانت است.
اینترنت تا سال 1983 کمتر از پانصد کامپیوتر میزبان (host computer)داشت و این کامپیوترها عمدتا در آزمایشگاه های نظامی و بخش های کامپیوتری آمریکا قرار داشت.
اما چهار سال بعد در سال 1978اینترنت درصدها دانشگاه و آزمایشگاه پژوهشی، صاحب 28هزار کامپیوتر میزبان شد وروز به روز نیز بر تعداد آن افزوده شد.
اینترنت در ایران
پیشینه اینترنت در ایران به دقت روشن نیست، ندا رایانه نخستین بی بی اس راه اندازی شده در ایران بود، این بی بی اس اولین فضای مجازی کامپیوتری در ایران بود که کاربران درآن به تبادل اطلاعات، در انجمن های گوناگون و فایل می پرداختند. عضویت در این بی بی اس مستلزم حضور در محل شرکت و پر کردن فرم های مربوطه بود.
کاربران ایرانی برای نخستین بار محیط وب را با اینترانت روزنامه همشهری تجربه کردند. این اینترانت به اینترنت متصل نبود و کاربران تنها امکان مشاهده این روزنامه را داشتند.
به گفته دکتر شهشهانی مدیر سابق انجمن .ir و پدر اینترنت در ایران، پس از جنگ تحمیلی ایران اینترنت به صورت محدود و به جز مرکز تحقیقات فیزیک نظری و ریاضیات، نهادهای دیگری از طریق تماس تلفنی به شبکه وصل می شدند اما به سایرین خدمات نمی دادند.
اینترنت به صورت عمومی از حدود سال های 1993(معادل 1372) بنا به درخواست استادهای دانشگاه که در خارج از ایران با پست الکترونیکی آشنا شده بودند، شکل گرفت.
طی تماس های محمدجوادلاریجانی، رئیس مرکز تحقیقات فیزیک نظری و ریاضیات کشور با عبدالسلام، رئیس مرکز تحقیقات فیزیک نظری ایتالیا، مرکز مشابه در ایران به مرکز آکادمیک و تحقیقات اروپا (earn) معرفی شد تا دسترسی به شبکه بیت نت برای این مرکز فراهم شود.
شبکه بیت نت با شبکه اینترنتی که امروز استفاده می شود تفاوت های بسیار داشت. استفاده اصلی که از آن می شد دریافت و ارسال نامه های الکترونیکی بود.
سیاوش شهشهانی، قائم مقام آن زمان مرکز تحقیقات فیزیک نظری و ریاضیات ایران، در مصاحبه ای می گوید: وقتی عضویت ما را تصویب کردند برای این که ما را محدود کنند یک بند جدید هم به تعهدات اعضا اضافه کردند و آن این که از شبکه برای تبلیغات مذهبی استفاده نشود! و یکی دیگر از تعهدات این بود که هیج عضوی نباید جلوی عبور اطلاعات از کشوری به کشور دیگر را بگیرد.
محمد جواد لاریجانی تعهدات لازم برای برقراری این اتصال را پذیرفت و توافق نامه را امضا کرد.
مرکز در ابتدا از طریق اتصال با شماره گیری (dial-up) و با استفاده از خط تلفن به دانشگاهی در اتریش متصل شد. پس از آن یک خط استیجاری (leased line) با دانشگاه وین برقرار شد. این اتصال از سال 1993 به شکل رسمی در آمد، شبکه بیت نت تنها از طریق سیستم عامل های ibm و بر روی کامپیوترهای vax قابل استفاده بود.
اکنون ضریب نفوذ اینترنت در ایران از متوسط آسیا بالاتر رفته و در خاورمیانه نیز به مقام اول دست یافته است.
شمار کاربران اینترنت در ایران در سال 1994 از 250 نفر فراتر نمی رفت اما اکنون بیش از 25میلیون ایرانی به صورت دائم و 5/3 میلیون نفر به صورت کاربر غیر دائم از اینترنت استفاده می کنند
بر اساس برخی آمارهای موجود، ایران با حدود هفتاد میلیون نفر جمعیت، بالغ بر 34 درصد کل جمعیت کاربر اینترنت هستند، سهم ایران از تعداد کاربران اینترنت در خاورمیانه بیش از 50 درصد است، با این حال، ایران برای رسیدن به جایگاه مناسب در دسترسی به اینترنت، هنوز باید گام های بلندی بردارد.
کارشکنی مخابرات از همان بدو ورود اینترنت به ایران
به گفته دکتر سیاوش شهشهانی به جز آمریکا، دولت ایران(وزارت مخابرات آن زمان) از مخالفان ارائه دامنه ir به ایران و گسترش شبکه اینترنت در ایران بود، به گفته وی مخابرات آن زمان اینترنت را موضوعی موقت و مد روز می دانست و در پی گسترش شبکه x25 در ایران بود، این مخالفت ها مدت ها ادامه یافت و تا حدودی گسترش اینترنت در ایران را در سال های اول کند کرد.
برای استفاده از اتصال ماهواره ای، مذاکراتی طولانی با مخابرات انجام شد و تا پای عقد قرارداد هم جلو رفت، ولی تصادفا در همان روزی که بنا بود قرارداد امضا شود، رئیس مخابرات عوض شد. رئیس بعدی هم از امضای قرارداد خودداری کرد، به همین دلیل حدود 3 سال طول کشید تا اولین ارتباط ماهواره ای با سرعت 128 کیلوبیت بر ثانیه از طریق یک شرکت ایتالیایی برقرار شود.
روش های دسترسی به اینترنت
اینترنت درایران به وسیله دولت وارد می شود، یعنی بخش خصوصی خود راسا نمی تواند این امر را انجام دهد، در ایران بیش از 600 شرکت ارائه کننده خدمات اینترنت (isp) فعال هستند که دسترسی کاربران به اینترنت را فراهم می کنند، در کشور همیشه بخش خصوصی محکوم به کم فروشی با وجود در دست داشتن پهنای باند مناسب است، بخش خصوصی هم همیشه تکذیب می کند و مشکلات اینترنت را متوجه عامل اصلی آن یعنی شرکت زیرساخت می داند و در این بین این کاربر است که با وجود پرداخت هزینه های بالا هیچ وقت آن طور که باید سرویس خوبی دریافت نمی کند و همیشه هم با اختلال اینترنت مواجه می شود .
مهم ترین روش دسترسی به اینترنت در ایران دسترسی از طریق شماره گیری تلفنی (dial-up) است، نوع دیگری از دسترسی با شماره گیری در ایران وجود دارد که به اینترنت هوشمند معروف است، در سال های اخیر دسترسی به adsl نیز در ایران فراهم شده اگر چه استفاده از آن برای همه کاربرها مقدور نیست.
گذشته از این، طبق مصوبات اخیر «کمیسیون تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی» در ایران، اشتراک گذاری با نسبت 1 به 10 در ایران عملا مجاز شناخته شده که باعث افت کیفیت خطوط adsl می شود.
برخی شرکت های اینترنتی اقدام به ارائه خدمات اینترنت بی سیم نیز کرده اند (به شکل wimax، اتصال نقطه به نقطه (دید مستقیم)، اتصال ماهواره ای (vsat)) اما هزینه این خدمات معمولا برای کاربران خانگی مناسب نیست.
فیلترینگ اینترنت در ایران
محدودیت دسترسی به برخی پایگاه های اینترنتی که در ایران با اصطلاح «فیلترینگ» از آن یاد می شود، به طور جدی در ایران دنبال می شود. اصلی ترین مرجع مسؤول در این رابطه شورای عالی انقلاب فرهنگی و کمیته تعیین مصادیق است.
به گفته گاردین، ایران از نظر تعداد وبگاه هایی که در آن فیلتر شده اند، در دنیا پس از چین در رتبه دوم قرار دارد.
وضعیت حال اینترنت در ایران
ایران درحال حاضر در تاریخ 1/6/88 کشور ایران از لحاظ اپلود در مکان149و ازلحاظ دانلود در مکان186در دنیا است، پهنای باند ورودی به ایران از دو منبع عمده، یکی ماهواره ها (از طریق ماهواره های w5، w6 و اینمارست) و دیگری فیبر نوری (از ترکیه، فجیره و کویت) تامین می شود، پهنای باند ورودی به ایران توسط شرکت ارتباطات زیرساخت تهیه می شود و قیمت فروش آن به شرکت های ارائه کننده خدمات اینترنتی یکی از دلایل قیمت بالای دسترسی به اینترنت در ایران دانسته می شود.
سه عامل اساسی برای توسعه فناوری اطلاعات در کشور منابع انسانی، توانایی و قابلیت بخش دولتی، خصوصی و زیر ساخت های ارتباطی و مخابراتی است ولی با وجود زیرساخت های ارتباطی مناسب در کشور به دلیل برخی محدودیت ها هنوز در برخی موارد با کندی سرعت مواجه هستیم.
براساس این گزارش، با وجودی که هر از چند گاهی خبرهایی مبنی بر افزایش سرعت اینترنت از یک سو و کاهش قیمت آن از سوی دیگر منتشر می شود ولی این خبرها فقط چندگاهی مطرح و سپس آش همان آش و کاسه همان کاسه قبل می شود.
اینترنت در برنامه پنجم توسعه
اینترنت در برنامه 5 ساله پنجم توسعه خالی از برنامه مصوب است و به نوعی این برنامه رشد بخش فناوری اطلاعات و اینترنت را در غالب پیاده سازی دولت الکترونیک در سازمان ها و ارائه خدمات به مردم به وسیله اینترنت اعلام کرده است درحالی که هیچ برنامه و مصوبی در مورد افزایش کیفیت اینترنت و بهبود سرعت آن در کشور اشاره نشده است.
این جا ماندگی از قافله مدرنتیه که اینک در چنین پدیده جدیدی تبلور یافته است، بالطبع تبعاتی گریزناپذیر خواهد داشت.
به عبارتی هر چه توسعه اقتصادی گسترده تر باشد و یا تجارت ما گسترده تر شود نیاز به تجارت الکترونیک و در نتیجه اینترنت با کیفیت بیشتر می شود.
توقف اینترنت پر سرعت توقف سرمایه خصوصی در کشور
اساسا در صنعت ارتباطات تنها بخش های سود آور در زمان حاضر اینترنت پر سرعت و شبکه های بی سیم هستند.
بسیاری از شرکت های خصوصی که در این عرصه حضور مؤثر نداشتند در چند سال اخیر نابود شدند. در واقع پنج سال گذشته سخت ترین دوران تله کام در اقتصاد جهانی بوده است و بسیاری از شرکت هایی که در این عرصه بودند با پائین رفتن درآمدهای خطوط تلفنی "صدا" که برای اینترنت سرعت پائین هم به کار می روند، ورشکست شدند.
حتی it هم در چند سال اخیر به خاطر عدم رشد تصاعدی کمپانی های دات کام در تجارت اینترنتی که قبلا انتظار آن می رفت، شدیدا سقوط کرد، و بسیاری از شرکت های بین المللی در آن رشته و نیز کارمندان آنان بیکار شدند.
این روند در ایران نیز به تازگی مشاهده می شود، یعنی سود آورترین بخش اقتصاد اطلاعاتی ایران اکنون در اینترنت پر سرعت است و با ممنوع شدن آن، شرکت های خصوصی که در این عرصه فعال هستند و نیز مؤسسات خصوصی که با استفاده از سرویس آنها در کار تجارت اینترنتی مشغولند، ورشکست خواهند شد. البته قرار است شرکت مخابرات یا بعضی از بنیادها عهده دار اینترنت پر سرعت بشوند، و این بخش پر سود در ارتباطات را تصاحب کنند و اینترنت پر سرعت را با ضوابط تازه خواهند فروخت.
به این صورت در یک عرصه بسیار مهم اقتصادی سرمایه خصوصی داخلی نابود و درآمد صاحبان آن در اختیار دولت و مؤسسات دولت مجازی یعنی گروه های شبه دولتی، قرار خواهد گرفت.
سرمایه گذاری های انجام شده در بخش it و همچنین ایجاد 75 هزار کیلومتر کابل نوری برای توسعه و استفاده از اینترنت در کشور صورت گرفته است حال آنکه وزارتخانه ای که باید متولی و مدافع گسترش it باشد با قوانین خود موجب محدودیت در این بخش شده است.
سازمان تنظیم مقررات استفاده از اینترنت، در بخشنامه ای حداکثر سرعت اینترنت را تا 128 کیلوبیت بر ثانیه مجاز اعلام کرده است در حالی که کاربران برای ارسال عکس و فیلم حداقل به 512 کیلو بیت بر ثانیه سرعت نیاز دارند تا بدون مشکل فعالیت کنند.
در حال حاضر سرعت اینترنت حتی پایین تر از میزانی است که سازمان تنظیم مقررات آن را به طور رسمی مجاز می داند، سرعت پایین اینترنت عملا اجازه گسترش خدمات، سرمایه گذاری و در نهایت توسعه این بخش را از کشور سلب کرده است.
شرکت های خصوصی که در زمینه اینترنت پر سرعت تبلیغ می کنند عملا می توانند تا میزان 2 مگابیت بر ثانیه خطوط پر سرعت به کاربران و متقاضیان ارائه کنند در حالی که مقررات امکان ارائه این خدمات را از آنان سلب کرده است.
اعمال محدودیت در استفاده از اینترنت نه تنها موجب ضرر بخشی خصوصی می شود بلکه امکان بهره برداری علمی، تجاری و تحقیقاتی از این تکنولوژی را نیز از بین می برد.
اما سرانجام و در نهایت ما اینترنت را برای چه می خواهیم؟ برای بالندگی کشور در همه سطوح و این بالندگی گذشته از دستیابی به تکنیک ها و اقتصاد باز در گرو آگاهی یک ملت است. دستیابی و گسترش اینترنت در نهایت خواهد توانست بر تجارت و اقتصاد اثرگذار باشد و به طور غیر مستقیم ساختار اجتماعی و سیاسی جوامع را دگرگون خواهد کرد. البته این امر با برنامه ریزی و وجود کار فرهنگی بسیار در زمینه اینترنت امکان پذیر خواهد بود.

منبع : اخبار فناوری اطلاعات و ارتباطات  تاریخ : 10   اسفند   1388  شاخه : اینترنت